Bu dört besin; yüksek besin değerleri, fonksiyonel özellikleri ve sağlık üzerindeki olumlu etkileri nedeniyle hem yetişkinlerde hem de çocuklarda sıklıkla önerilen özel gıdalar arasında yer alır. Gelin her birini bilimsel yönleriyle birlikte yakından inceleyelim.

Soya Sütü

Soya, Doğu Asya’da binlerce yıldır hem besin hem de şifa kaynağı olarak kullanılan bir bitkidir. Antik Çin’de “kutsal bitki” olarak bilinen soya, modern beslenmede önemli bir alternatif protein ve mineral kaynağıdır.

Besin Değeri

Soya sütü;

• B vitaminleri,
• Demir,
• Kalsiyum,
• Magnezyum,
• Çinko,
• Fosfor
  gibi birçok temel vitamini ve minerali içerir.

Bu özellikleri ile hem çocuklar hem de yetişkinler için besleyici bir seçenek haline gelir.

Sağlık Üzerindeki Etkileri

• Antioksidan kapasitesi yüksektir. Serbest radikalleri azaltarak hücreleri korur.
• Kolesterolü düşürmeye yardımcı olur. Özellikle içindeki doğal lesitin, damar sağlığını destekler.
• Kalp-damar sağlığını iyileştirir. Homosistein seviyelerini düşürerek damar tıkanıklığı riskini azaltabilir.
• Kemik sağlığını destekler. İçeriğindeki isoflavonlar, menopoz sonrası kemik kaybını yavaşlatabilir.
• Laktoz intoleransı olan bireyler için uygun bir alternatiftir.

Pekmez

Ülkemizde özellikle üzümden elde edilen pekmez, hem enerji hem de mineral bakımından oldukça zengin geleneksel bir besindir.

Besin İçeriği

• Kalsiyum: 1 yemek kaşığında yaklaşık 40 mg
• Demir: 1 yemek kaşığında 1 mg
• Karoten ve B vitaminleri yönünden zengindir.
• Enerji içeriği yüksektir ve kana hızlı karışır.

100 gram pekmezde ortalama 400 mg kalsiyum bulunur. Bu miktar birçok süt ürününe göre oldukça yüksektir.

Sağlığa Katkıları

• Kan yapımını destekler.
• Güçlü bir enerji kaynağıdır.
• Kalsiyum açısından zengin olduğu için kemik gelişimini destekler.
• Bağışıklık üzerinde olumlu etkiler sağlar.

Kaliteli Pekmez Nasıl Anlaşılır?

• Şekerlenme olmamalı
• İçinde yabancı madde bulunmamalı
• Berrak ve akışkan bir kıvamda olmalıdır

Şeker yerine tatlılarda veya içeceklerde doğal bir alternatif olarak kullanılabilir.

Kefir

Kefir, Kafkas kültürünün “gençlik iksiri” olarak bilinen probiyotik bir süt ürünüdür. Yoğurda benzer ancak fermantasyon sürecinde farklı bakteri ve maya kültürleri içerir.

Fermantasyona göre kefir türleri

• 24 saat → Tatlı kefir
• 48 saat → Orta sert kefir
• 72 saat → Sert kefir
• Daha uzun süre → Çok sert kefir

Besin İçeriği

Kefir;

• Kalsiyum, magnezyum, çinko, fosfor,
• B1, B2, B6, B12, K vitaminleri,
• Esansiyel aminoasitler,
• Sağlıklı yağ asitleri içerir.

Sağlık Faydaları

• Bağırsak florasını düzenler (probiyotik etki).
• Sindirim sistemini iyileştirir, kabızlığı azaltır.
• Bağışıklığı güçlendirir, enfeksiyonlara karşı koruma sağlar.
• Kolesterol düşürücü etki gösterebilir.
• Laktoz intoleransı olan bireyler tarafından daha kolay tolere edilir.
• İçeriğindeki triptofan sayesinde sinir sistemine olumlu etki eder, sakinleştirici özellik taşır.

Kimler Tüketebilir?

• 1 yaş üzeri çocuklar
• Hamile ve emziren anneler
• Yaşlı bireyler
• Laktoz hassasiyeti olan kişiler

Günlük tüketim önerisi: 250 ml – 1 litre

Fıstık Ezmesi

Fıstık ezmesi, kavrulmuş fıstığın öğütülmesi ile elde edilen yüksek enerjili, besleyici bir gıdadır.

Besin İçeriği

• Bitkisel protein açısından zengindir.
• Doymamış yağ asitleri içerir (kalp dostudur).
• B vitaminleri, demir, potasyum, fosfor içerir.
• Antioksidan özelliğe sahiptir.

Sağlığa Faydaları

• Kolesterolü düzenlemeye katkı sağlar.
• Tokluk sağlar, glisemik indeksi düşüktür.
• Diyabette kontrollü tüketildiğinde faydalıdır.
• Kabızlığı azaltır (posa içeriği sayesinde).
• Vücut ağırlığını artırmaz; araştırmalar kontrollü tüketimin kilo alımına yol açmadığını göstermektedir.

Dikkat edilmesi gereken nokta: Alerji

Yer fıstığı güçlü bir alerjendir.
Tüketim sonrası;

• Kaşıntı,
• Şişlik,
• Nefes darlığı,
• Bulantı-kusma
  gibi belirtiler varsa hemen hekime başvurulmalıdır.