Vajinit, vajina ve dış genital bölgede ortaya çıkan iltihaplanma veya enfeksiyon tablosudur. Kadınlarda oldukça sık görülür ve yaşamın farklı dönemlerinde ortaya çıkabilir. Kaşıntı, yanma, kötü koku, akıntı renginde değişiklik, cinsel ilişki sırasında rahatsızlık veya idrar yaparken yanma gibi yakınmalarla kendini gösterebilir. 

Yaşam Hastaneler Grubu’nda vajinit ve vajinal akıntı şikâyetlerinin değerlendirilmesi için başvuru alanı Kadın Hastalıkları ve Doğum bölümüdür. Gebelik döneminde ortaya çıkan şikâyetlerde gebelik takibiyle birlikte değerlendirme yapılması, menopoz dönemindeki yakınmalarda ise yaşa ve hormona bağlı değişimlerin ayrıca ele alınması gerekir.

Vajinit Nedir?

Vajinit, vajinanın iltihaplanmasıdır. Bu tablo bazen enfeksiyon kaynaklı, bazen ise hormonal değişimlere bağlı olabilir. Vajinadaki doğal bakteri ve mantar dengesi bozulduğunda, şikâyetler ortaya çıkabilir. Sağlıklı bir vajinada az miktarda berrak ya da beyaza yakın akıntı normal kabul edilir; ancak bu dengenin bozulması durumunda kaşıntı, yanma, kötü koku ve akıntı değişiklikleri görülebilir.

Vajinit Belirtileri Nelerdir?

Vajinitte belirtiler enfeksiyonun tipine ya da hormonal zemine göre değişebilir. Bazı kadınlarda yalnızca hafif kaşıntı varken, bazı kadınlarda kötü kokulu akıntı, yoğun yanma ve ilişki sırasında belirgin ağrı görülebilir. Sağlık Bakanlığı’na bağlı içeriklerde, özellikle kaşıntı, yanma, akıntıda renk ve koku değişikliği olan durumlarda muayenenin geciktirilmemesi gerektiği belirtilmektedir.

Sık görülen belirtiler şunlardır:

• Vajinal akıntıda artış
• Akıntının renginde değişiklik
• Kötü veya balıksı koku
• Vajinada kaşıntı
• Dış genital bölgede yanma
• Cinsel ilişkide ağrı veya rahatsızlık
• İdrar yaparken yanma
• Vulvada kızarıklık ve şişlik

Vajinit Neden Olur?

Vajinit çoğu zaman vajinal floranın bozulmasıyla ortaya çıkar. Antibiyotik kullanımı, gebelik, menopoz, emzirme, hormonal değişimler, yanlış hijyen alışkanlıkları, korunmasız cinsel temas ve tahriş edici ürünler vajinit gelişimini kolaylaştırabilir.

Vajinit Tipleri Nelerdir?

Vajinit tek tip bir hastalık değildir. Klinik olarak en sık dört ana tablo öne çıkar:

• Vajinal mantar enfeksiyonu
• Bakteriyel vajinoz
• Trikomoniyazis
• Atrofik vajinit

Mantar Enfeksiyonu Nedir?

Vajinal mantar enfeksiyonu, en sık görülen vajinit nedenlerinden biridir. Genellikle Candida türü mantarların aşırı çoğalmasıyla ortaya çıkar. Antibiyotik kullanımı, gebelik, diyabet, bağışıklık sisteminin baskılandığı durumlar ve yoğun nemli ortam bu tabloyu kolaylaştırabilir. 

Mantar enfeksiyonunda en sık görülen belirtiler şunlardır:

• Yoğun kaşıntı
• Dış genital bölgede yanma
• Beyaz, topaklı akıntı
• Kızarıklık
• İdrar yaparken yanma
• Cinsel ilişki sırasında rahatsızlık

Bakteriyel Vajinoz Nedir?

Bakteriyel vajinoz, vajinada doğal olarak bulunan bazı bakterilerin normalden fazla çoğalması sonucu gelişir. En dikkat çekici belirti genellikle ince yapılı, griye çalan ve belirgin balıksı kokusu olan akıntıdır. Bu koku özellikle adet döneminde ya da cinsel ilişkiden sonra daha belirgin hale gelebilir.

Trikomoniyazis Nedir?

Trikomoniyazis, cinsel yolla bulaşabilen paraziter bir enfeksiyondur. Sarı-gri veya yeşilimsi akıntı, kötü koku, tahriş, vulvada kızarıklık ve idrar yaparken yanma ile seyredebilir. Bu tablo diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlarla birlikte de görülebileceğinden, tedavi planlamasında partner değerlendirmesi önem kazanabilir.

Atrofik Vajinit Nedir?

Atrofik vajinit enfeksiyon kaynaklı değildir. Menopoz, emzirme veya östrojen düzeyinin düştüğü diğer dönemlerde vajinal dokunun incelmesi ve kuruması sonucu gelişebilir. Kuruluk, yanma, tahriş, ilişki sırasında ağrı ve bazen akıntı hissi ile ortaya çıkabilir. 

Vajinit Tanısı Nasıl Konulur?

Tanı için yalnızca belirtileri dinlemek yeterli değildir. Muayene sırasında vajinal akıntının görünümü değerlendirilir, gerekli görülürse örnek alınarak mikroskobik veya laboratuvar inceleme yapılır. Testlerin doğru sonuç vermesi için muayeneden önce vajinal duş, vajinal ilaç veya spermisit kullanmamak önemlidir.

Vajinit Nasıl Tedavi Edilir?

Tedavi, vajinitin nedenine göre değişir. Mantar enfeksiyonlarında antifungal ilaçlar, bakteriyel vajinozda antibiyotikler, trikomoniyaziste uygun antimikrobiyal tedavi kullanılır. Atrofik vajinitte ise enfeksiyon tedavisinden çok dokuyu destekleyici ve gerektiğinde hormon temelli tedaviler gündeme gelir.

Bazı durumlarda partner tedavisi gerekebilir. Özellikle trikomoniyazis gibi cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlarda bu yaklaşım önemlidir. Mantar enfeksiyonunda ise her durumda partner tedavisi zorunlu değildir. Bu ayrım hekim tarafından yapılmalıdır.

Vajiniti Önlemek İçin Nelere Dikkat Edilmeli?

Vajiniti her zaman tamamen önlemek mümkün olmasa da risk azaltılabilir. 

Günlük yaşamda dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:

• Vajinal duş yapmamak
• Kokulu sprey, parfümlü ped veya deodorant tampon kullanmamak
• Pamuklu iç çamaşırı tercih etmek
• Islak veya nemli iç çamaşırıyla uzun süre kalmamak
• Tuvalet temizliğini önden arkaya doğru yapmak
• Gereksiz antibiyotik kullanımından kaçınmak
• Cinsel ilişkide korunma yöntemlerini dikkate almak
• Tekrarlayan belirtilerde muayeneyi geciktirmemek

Hamilelikte Genital Hijyen Neden Daha Önemlidir?

Gebelikte hormonal değişiklikler, artan vajinal salgı ve bölgedeki hassasiyet nedeniyle enfeksiyona yatkınlık artabilir. Bu nedenle genital bölgenin kuru tutulması, sık iç çamaşırı değiştirilmesi, tahriş edici ürünlerden uzak durulması ve şüpheli akıntılarda vakit kaybetmeden değerlendirme yapılması önemlidir.

Bu dönemde Kadın Hastalıkları ve Doğum kontrolünün aksatılmaması gerekir.

Vajinal Mantar Kronikleşebilir Mi?

Evet, bazı kadınlarda mantar enfeksiyonu tekrarlayıcı hale gelebilir. Ancak bu durumda her kaşıntı veya beyaz akıntıyı otomatik olarak “mantar” kabul etmek doğru değildir. Tekrarlayan enfeksiyonlarda diyabet, bağışıklık sistemi sorunları, yanlış tedavi, nemli ortam ve başka enfeksiyonlar gibi faktörler araştırılmalıdır. 

Ne Zaman Doktora Başvurulmalıdır?

Aşağıdaki durumlarda değerlendirme geciktirilmemelidir:

• İlk kez vajinal enfeksiyon yaşıyorsanız
• Akıntı sarı, yeşil veya kötü kokuluysa
• Kaşıntı ve yanma belirginse
• Tedaviye rağmen belirtiler geçmiyorsa
• Gebeyseniz
• Cinsel yolla bulaşan enfeksiyon olasılığı varsa
• İdrar yaparken ağrı oluyorsa
• Tekrarlayan enfeksiyonlar yaşıyorsanız

Sık Sorulan Sorular

Vajinit Her Zaman Enfeksiyon Mudur?

Hayır. Vajinit çoğu zaman enfeksiyonla ilişkili olsa da menopoz veya emzirme döneminde görülen atrofik vajinit gibi enfeksiyon dışı nedenler de vardır.

Kötü Kokulu Akıntı Neyi Düşündürür?

Özellikle balıksı kokulu akıntı bakteriyel vajinoz açısından dikkat çekicidir. Ancak kesin ayırım muayene ve gerekli testlerle yapılmalıdır.

Mantar Enfeksiyonunda Partner Tedavisi Gerekir Mi?

Her zaman gerekmez. Ancak hekim, tablonun niteliğine göre bunu değerlendirebilir. Trikomoniyaziste ise partner tedavisi daha önemli olabilir.

Vajinal Duş Koruyucu Mudur?

Hayır. Aksine vajinanın doğal dengesini bozabilir. Bu nedenle düzenli vajinal duş önerilmez.

Hamilelikte Kaşıntı ve Akıntı Normal Mi?

Gebelikte vajinal salgı artabilir; ancak kötü kokulu, yeşil-sarı renkli, kaşıntılı veya yanmalı akıntı normal kabul edilmez ve hekim değerlendirmesi gerekir.

Vajinit, kadınlarda çok sık görülen ama tek tip olmayan bir sorundur. Mantar enfeksiyonu, bakteriyel vajinoz, trikomoniyazis ve atrofik vajinit birbirinden farklı tablolardır; bu nedenle tedavi de tek tip olamaz. Doğru yaklaşım, belirtileri hafife almadan ama kendi kendine tanı koymaya çalışmadan uzman değerlendirmesi istemektir. 

Yaşam Hastaneler Grubu’nda vajinit, vajinal akıntı ve genital bölge enfeksiyonları için Kadın Hastalıkları ve Doğum bölümünden değerlendirme süreci başlatılabilir.