Gökyüzüne, beyaz bir duvara ya da kitap sayfasına baktığınızda görme alanınızda siyah noktalar, iplikler, örümcek ağı gibi şekiller veya sinek uçuşması fark ediyor musunuz? Çoğu kişi bu durumu önemsemese de bazı durumlarda bu belirtiler retina yırtığı, göz içi kanama veya üveit gibi ciddi göz hastalıklarının habercisi olabilir.
Tıp literatüründe “floaters” veya “uçuşan cisimler” olarak adlandırılan bu durum, genellikle göz içindeki vitreus yapısındaki değişimlerden kaynaklanır. Ancak ani başlayan veya ışık çakmaları ile birlikte görülen uçuşmalar mutlaka bir göz hastalıkları uzmanı tarafından değerlendirilmelidir.
Yaşam Hastaneleri Göz Hastalıkları Uzmanları, görme alanında uçuşmalar ve bu durumun işaret edebileceği hastalıklar hakkında önemli bilgiler paylaşıyor.
İçindekiler
Görme alanında uçuşan cisimler nedir?
Gözde sinek uçuşması neden olur?
Hangi durumlarda tehlikelidir?
Retina yırtığı belirtileri nelerdir?
Kimler risk altındadır?
Hamilelik ve retina sağlığı
Tedavi yöntemleri
Ne zaman doktora başvurulmalı?
Sık sorulan sorular
Dünyadan istatistikler
Görme Alanında Uçuşan Cisimler Nedir?
Göz küresinin büyük kısmını vitreus adı verilen saydam jel benzeri bir yapı doldurur. Bu yapı ışığın retina tabakasına ulaşmasını sağlar.
Yaş ilerledikçe vitreus dokusunda değişiklikler meydana gelebilir. Bu değişiklikler sonucunda:
Jel yapı içinde küçük lifler oluşabilir
Bu lifler ışığın geçişini kısmen engelleyebilir
Retina üzerinde gölge oluşturabilir
Bu gölgeler kişinin görme alanında siyah noktalar, iplikler veya örümcek ağı benzeri görüntüler şeklinde algılanır.
Bu nedenle özellikle açık renkli yüzeylere bakıldığında:
siyah noktalar
gri lekeler
sinek uçuşması
saç teli veya örümcek ağı görüntüsü
daha belirgin hale gelir.
Gözde Sinek Uçuşması Neden Olur?
Sinek uçuşması birçok farklı nedenle ortaya çıkabilir.
Yaşa bağlı vitreus değişiklikleri
En sık nedenlerden biridir. Yaş ilerledikçe vitreus jel yapısı parçalanabilir.
Yüksek derecede miyop
Miyop hastalarında vitreus değişimleri daha erken yaşlarda görülebilir.
Göz ameliyatları veya travmalar
Göz içi yapısındaki değişiklikler uçuşmalara yol açabilir.
Sistemik hastalıklar
Diyabet ve yüksek tansiyon gibi hastalıklar göz içi kanamalara neden olabilir.
Retina hastalıkları
Bazı durumlarda uçuşmalar:
retina yırtığı
retina dekolmanı
üveit
gibi ciddi hastalıkların belirtisi olabilir.
Retinanız Yırtılmış Olabilir
Retina, gözün arka kısmında bulunan ve görme fonksiyonunu sağlayan sinir tabakasıdır.
Retina yırtığı geliştiğinde şu belirtiler görülebilir:
Ani başlayan sinek uçuşmaları
Işık çakmaları
Görme alanında perde veya gölge hissi
Görmede bulanıklık
Bu belirtiler retina dekolmanı gelişmeden önce ortaya çıkabilir.
Hamilelikten Önce Göz Kontrolünü İhmal Etmeyin
Retina yırtıkları tedavi edilmezse retina dekolmanı gelişebilir. Bu durum ciddi görme kaybına yol açabilir.
Hamilelik döneminde:
yüksek tansiyon
doğum sırasında ıkınma
retina üzerindeki basıncı artırabilir.
Bu nedenle özellikle yüksek derecede miyop olan kadınların gebelik öncesi göz muayenesi yaptırmaları önerilmektedir.
Tedavide Geç Kalmayın
Gözde sinek uçuşması, ışık çakması veya “kurum yağması” şeklinde tarif edilen belirtiler görüldüğünde retina mutlaka kontrol edilmelidir.
Retina muayenesinde yırtık veya delik tespit edilirse:
lazer tedavisi uygulanabilir
retina dekolmanı gelişmeden tedavi sağlanabilir
Erken tedavi sayesinde ciddi görme kayıplarının önüne geçilebilir.
Muayenede Sorun Yoksa Ne Yapılmalı?
Bazı hastalarda retina tamamen normal olabilir ancak uçuşmalar devam edebilir.
Bu durumda:
düzenli göz kontrolleri yapılmalıdır
ani artış veya yeni belirtiler olursa tekrar muayene edilmelidir.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden göz muayenesi yapılmalıdır:
Ani başlayan sinek uçuşması
Işık çakmaları
Görme alanında perde hissi
Görmede ani azalma
Travma sonrası görme değişiklikleri
Sık Sorulan Sorular
Gözde sinek uçuşması tehlikeli midir?
Çoğu zaman zararsızdır ancak bazı durumlarda retina hastalıklarının belirtisi olabilir.
Sinek uçuşmaları tamamen geçer mi?
Bazı kişilerde zamanla azalabilir. Ancak bazı durumlarda kalıcı olabilir.
Bilgisayar kullanmak sinek uçuşmasına neden olur mu?
Doğrudan neden olmaz; ancak göz yorgunluğu belirtileri artırabilir.
Dünyadan İstatistikler
50 yaş üzerindeki bireylerin yaklaşık %70’inde vitreus değişiklikleri görülmektedir.
Retina dekolmanı toplumda yaklaşık 10.000 kişide 1 oranında görülmektedir.