Evde kulak temizliği çoğu kişi için günlük bir bakım rutini gibi görünse de, uzmanlar yanlış uygulamaların işitme kaybına kadar giden ciddi sonuçlar doğurabileceği konusunda uyarıyor. Özellikle kulak çubuğu kullanımı, dünya genelinde kulak zarı yaralanmalarının en sık nedenlerinden biri olarak kabul edilmektedir. ABD Acil Tıp Derneği verilerine göre her yıl yaklaşık 12.000 kişi kulak temizleme çubuklarına bağlı yaralanmalar nedeniyle sağlık kuruluşlarına başvuruyor.

Yaşam Hastaneleri Kulak Burun Boğaz uzmanları, kulak sağlığını korumak için doğru bilinen yanlışları ve dikkat edilmesi gereken noktaları anlatıyor.

Kulak Kiri Neden Var?

Kulak kiri olarak bilinen serumen, aslında kulak sağlığının en önemli koruyucularından biridir. Seruminöz ve sebase bezlerinin salgılarıyla oluşan bu madde, kulak kanalında nemi dengeler, antibakteriyel özellik sağlar ve kulağı suya, toza, bakterilere karşı korur.

Vücut kulak zarından dışarıya doğru bir kendini temizleme hareketi gerçekleştirir. Bu nedenle sağlıklı bir kulakta temizlik ihtiyacı oldukça minimaldir.

Dünyadan Bilgi

Birleşik Krallık Ulusal Sağlık Servisi (NHS), insanların yüzde 90’ının kulak çubuğu kullanarak kiri daha da içeri iterek tıkaç oluşturduğunu belirtiyor.

Kulaklık Kullanımı Kulağın Kendini Temizlemesini Engelleyebilir

Uzun süre kulaklık takılması, kulak içindeki kiri daha derine iterek tıkaç oluşumuna neden olabilir. İşitme cihazı kullanıcıları ve çağrı merkezi çalışanları bu açıdan daha yüksek risk altındadır.

Tıkayıcı serumen birikimi olduğunda kulakta dolgunluk, işitme azalması, çınlama ve kaşıntı ortaya çıkabilir. Yaşam Hastaneleri KBB uzmanları, düzenli kulaklık kullanımı olan bireylerde yılda en az bir kez kulak muayenesini öneriyor.

Kulak Çubuğu ve Diğer Materyaller: Neden Tehlikeli?

Kulak içine pamuklu çubuk, saç tokası, kürdan, tığ, anahtar gibi yabancı cisimlerin sokulması;

• Kulak zarının delinmesine
• Dış kulak yolu enfeksiyonuna
• Kronik kulak problemlerine
• Şiddetli ağrıya ve kaşıntıya

neden olabilir.

Çocuklarda kulak yolu daha dar olduğu için bu risk çok daha yüksektir. Dünya Sağlık Örgütü, çocuklarda görülen kulak yolu enfeksiyonlarının önemli bir kısmının gereksiz temizlik girişimleriyle ilişkili olduğunu bildiriyor.

Kulak Temizliği İçin Gliserin Kullanılabilir

Kulak yolu fazlaca kir üretiyorsa veya işitme cihazı kullanılıyorsa uzman kontrolünde düzenli aralıklarla temizlik gerekebilir. Bu işlem mikroskop altında, aspirasyon veya özel aletlerle güvenli şekilde yapılır.

Evde kendi kendine kullanımda kulak zarında delik olmadığından emin olan kişiler, haftada bir kez kulak içine birkaç damla gliserin damlatarak serumenin yumuşamasına yardımcı olabilir.

Su ile yıkama (irrigasyon) yöntemi ise mutlaka KBB uzmanı tarafından yapılmalıdır. Aksi halde:
• Kulak zarında delik oluşabilir
• Mevcut delik büyüyebilir
• Orta kulak enfeksiyonu gelişebilir
• İşitme kaybı kalıcı hale gelebilir

Yaşam Hastaneleri Grubu KBB uzmanları, kulak temizleme işlemlerinin yanlış uygulandığında ciddi komplikasyonlara yol açabileceğine dikkat çekiyor.

Sıkça Sorulan Sorular

Kulaklarımı ne sıklıkla temizletmeliyim?

Rutin bir temizlik gerekmeyebilir. Ancak tıkaç, işitme azalması, kaşıntı veya basınç hissi varsa KBB uzmanına başvurulmalıdır.

Kulak çubuğu hiç mi kullanılmamalı?

Dış kulak kısmı (kepçe) hafifçe temizlenebilir ancak çubuk kesinlikle kulak kanalına sokulmamalıdır.

Kulak kiri işitme kaybına neden olur mu?

Evet. Biriken serumen tıkacı işitmeyi yüzde 30–40 oranında azaltabilir. Bu durum geçicidir ve uzman tarafından temizlendiğinde işitme normale döner.

Çocukların kulağı nasıl temizlenmeli?

Yalnızca kulak kepçesi ve çevresi temizlenmelidir. Kulak içine hiçbir cisim sokulmamalıdır.

Gliserin herkes için uygun mu?

Kulak zarında delik, akıntı, şiddetli ağrı veya kronik kulak hastalığı olanlarda kullanımı önerilmez.